Odbiór mieszkania to jeden z najważniejszych momentów w całym procesie zakupu nieruchomości. Dla wielu osób oznacza to spełnienie marzenia o własnym „M”. Jednak nawet po podpisaniu aktu notarialnego i odebraniu kluczy warto pamiętać, że pewne prawa nabywcy nadal obowiązują – szczególnie te związane z rękojmią i gwarancją. Czym się różnią i jak z nich korzystać?

Czym jest rękojmia?

Rękojmia to ustawowo zagwarantowana ochrona kupującego, przysługująca z mocy prawa. Oznacza to, że nie trzeba zawierać żadnych dodatkowych umów – obowiązuje automatycznie. W przypadku zakupu mieszkania od dewelopera, rękojmia trwa 5 lat od daty odbioru nieruchomości.

Dotyczy ona wad fizycznych (np. pękające tynki, nieszczelne okna, wilgoć, źle wykonana instalacja) oraz wad prawnych (np. nieuregulowany stan prawny gruntu).

Kupujący może w ramach rękojmi:

• żądać usunięcia wady (np. naprawy usterki),

• złożyć oświadczenie o obniżeniu ceny,

• w skrajnych przypadkach – odstąpić od umowy (np. gdy wada jest istotna i niemożliwa do naprawy).

A co z gwarancją?

Gwarancja to dobrowolne zobowiązanie dewelopera lub wykonawcy do naprawy ewentualnych usterek w określonym czasie. Jej udzielenie nie jest obowiązkowe i warunki gwarancji ustala sam gwarant – może to być np. producent okien, drzwi czy windy.

Gwarancja zazwyczaj trwa od 1 do 5 lat, a jej zakres może być węższy niż rękojmia. Przykładowo, deweloper może udzielić gwarancji na instalację grzewczą na 2 lata, ale jeśli po 3 latach ujawni się wada wynikająca z błędnego montażu – nadal można dochodzić roszczeń z tytułu rękojmi.

Jak zgłosić usterkę?

Jeśli po odbiorze mieszkania zauważysz wadę – np. przeciekający kran, odpadający tynk czy niedziałającą wentylację – masz prawo to zgłosić.

Warto:

1. Złożyć reklamację pisemnie (najlepiej e-mailowo lub listem poleconym) – opisz dokładnie, czego dotyczy usterka i załącz zdjęcia.

2. Zachować potwierdzenie zgłoszenia – przyda się, jeśli sprawa będzie wymagała interwencji prawnej.

3. Wyznaczyć termin na usunięcie usterki – np. 14 dni.

4. Nie naprawiać samodzielnie, jeśli nie masz pewności, że to nie wpłynie na dalsze roszczenia.

Co jeśli deweloper nie reaguje?

Brak odpowiedzi lub unikanie napraw przez dewelopera nie oznacza, że tracisz swoje prawa. Możesz:

• wysłać wezwanie do usunięcia wady,

• zgłosić sprawę do powiatowego rzecznika konsumentów,

• wystąpić na drogę sądową (jeśli sytuacja tego wymaga).

Masz na to 5 lat od dnia odbioru, ale im wcześniej zgłosisz usterkę – tym większe szanse na sprawne rozwiązanie.

Warto wiedzieć

• Po odbiorze technicznym masz prawo zgłaszać usterki także później, nawet jeśli nie zostały zauważone w trakcie odbioru.

• Jeśli deweloper usunie wadę, a ta wróci – możesz ponownie zgłosić reklamację.

• Ochrona z rękojmi nie wymaga żadnych opłat ani formalnych wniosków – wystarczy zgłoszenie.

Zakup mieszkania to nie tylko emocje, ale też formalności. Wiedza o rękojmi i gwarancji daje Ci realne narzędzia do zadbania o swoje prawa jako właściciela nowego lokum. Nie musisz być prawnikiem, by wiedzieć, że Twoje mieszkanie ma być bezpieczne, sprawne i zgodne z umową – a jeśli coś jest nie tak, masz prawo domagać się naprawy.

Jeśli jesteś na etapie odbioru mieszkania lub już mieszkasz i pojawiły się usterki – nie zwlekaj, działaj. To Twój komfort i Twoje prawo.